Bazhig-kamm

Deze afbeelding van ongeveer 30 cm hoog wordt gevonden in de zuidelijke, gotische toegang van een 'enclos paroissial' te La Martyre in Bretagne, Frankrijk, en bevindt zich iets onder ooghoogte. Deze 'stok-met-bal-speler' maakt deel uit van een rijk gedecoreerde entree, maar is daarin wel de enige profane afbeelding. De vergelijking met de Crézy-man uit Gloucester dringt zich op (zie het album Verwante 'stok-met-bal-spelen' in gallerij 1200-1450), zodat ook in dit geval en om vergelijkbare redenen kan worden gedacht aan de beeldhouwer die zichzelf mét zijn favoriete spel heeft vereeuwigd.

Het favoriete spel in Bretagne was 'bazhig-kamm', een spel tussen twee partijen. De spelers gebruikten een stok met een soort slof die aan beide zijden vlak was. Het doel van het spel was om de bal in het gat (in de grond) te krijgen aan eigen zijde. De spelers van beide partijen waren over het speelveld verdeeld. Het spel is door schaapherders met veel enthousiasme gespeeld.

Als de afmetingen van de sculptuur worden geëxtrapoleerd naar een bestaand mens zou het slaghout ongeveer 1,60 m groot zijn en de bal een doorsnede hebben van ongeveer 20 cm. Vroeger was de hele entree geverfd in heldere kleuren, zoals we bijna altijd aantreffen op afbeeldingen uit die tijd. Hoewel deze kleuren nagenoeg zijn verdwenen, kan nog wel worden vastgesteld dat de Martyre-man groene kleding droeg en het slaghout bruin was, waarschijnlijk om het hout uit te beelden waarvan het gemaakt was.

Literatuur:

• Choule, the Non-Royal but most Ancient Game of Crosse van Geert & Sara Nijs (p. 128-132). 2008.
• La Martyre, Quelques Glanes van Fons de Kort. 1996.

Bron en fotografie: Geert & Sara Nijs ([email protected])